Quốc hội vừa chính thức thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn sau phiên họp ngày 11/12/2025. Một trong những điểm nhấn quan trọng được làm rõ trong quá trình thẩm tra và chỉnh lý dự thảo là việc không lồng ghép nội dung thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Đất đai vào luật quy hoạch nhằm tránh chồng chéo pháp lý và bảo đảm tính thống nhất trong hệ thống pháp luật. 

Định hướng hoàn thiện hệ thống quy hoạch

Bộ trưởng Bộ Xây dựng đã trình bày báo cáo giải trình các ý kiến thẩm tra, tiếp thu và chỉnh lý dự thảo luật. Theo đó, Chính phủ tiếp thu tối đa ý kiến của các đại biểu Quốc hội và cơ quan thẩm tra nhằm hoàn thiện hệ thống quy hoạch đô thị, nông thôn theo hướng đồng bộ với các luật liên quan, đặc biệt là pháp luật đất đai. Mục tiêu là tránh chồng chéo nội dung giữa hai pháp luật có phạm vi điều chỉnh khác nhau. 

Ranh giới pháp lý giữa đất đai và quy hoạch

Một số nội dung được đề xuất đưa vào dự thảo Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn ban đầu có liên quan tới chỉ tiêu sử dụng đất được sử dụng để làm căn cứ thu hồi, giao đất hoặc chuyển mục đích sử dụng đất. Tuy nhiên, Chính phủ đã thẳng thắn khẳng định rằng đây là lĩnh vực thuộc phạm vi Luật Đất đai, nên không thể “gộp chung” hoặc lồng ghép trong luật quy hoạch. Các quy định đó đã được rút khỏi dự thảo để bảo đảm rạch ròi phạm vi điều chỉnh và tránh tạo ra sự mâu thuẫn trong thi hành pháp luật. Nguoiquansat.vn

Giảm chồng chéo, tăng tính rõ ràng cho pháp luật

Việc loại bỏ các nội dung thuộc phạm vi Luật Đất đai khỏi Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn là bước quan trọng trong sắp xếp hệ thống pháp luật chuyên ngành. Quyết định này không chỉ giúp giảm chồng chéo, trùng lặp mà còn tạo điều kiện cho việc áp dụng pháp luật thống nhất giữa các địa phương và trong toàn quốc. Đồng thời, Quốc hội yêu cầu các bộ, ngành phối hợp xây dựng văn bản hướng dẫn, đảm bảo khi luật có hiệu lực thi hành thì hệ thống văn bản dưới luật cũng được hoàn thiện kịp thời.

Giải thích vai trò quy hoạch và quản lý đất đai

Bộ trưởng Bộ Xây dựng cũng giải thích rõ hơn về mối quan hệ giữa các loại quy hoạch. Luật mới điều chỉnh việc lập quy hoạch tỉnh và quy hoạch chung thành phố trực thuộc trung ương, giữ nguyên hai loại quy hoạch này nhưng phân định rõ vai trò, nội dung và phạm vi. Quy hoạch tỉnh chỉ định hướng chiến lược phát triển ở tầm vĩ mô, không trùng lặp với nội dung tổ chức không gian đô thị mà quy hoạch chung thành phố đảm nhiệm. Điều này làm rõ vai trò của quy hoạch trong việc định hướng phát triển không gian và hệ thống hạ tầng, đồng thời là cơ sở để lập kế hoạch sử dụng đất theo Luật Đất đai. 

Kết luận

Quyết định không “lồng ghép” các quy định liên quan đến đất đai vào Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn là bước đi có tính chiến lược nhằm tạo sự rõ ràng pháp lý và tính thống nhất trong hệ thống luật. Điều này giúp đảm bảo cả hai luật hoạt động hiệu quả trong phạm vi điều chỉnh riêng của mình, giảm tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho quản lý, đầu tư và sử dụng đất trong thực tiễn.