Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Đường sắt cao tốc VinSpeed – doanh nghiệp do tỷ phú Phạm Nhật Vượng sáng lập – dự kiến sẽ tổ chức lễ động thổ dự án đường sắt đô thị Bến Thành – Cần Giờ ngay trong tuần tới. Với tổng mức đầu tư gần 102.430 tỷ đồng, tương đương khoảng 4 tỷ USD, đây là một trong những dự án hạ tầng giao thông đô thị có quy mô lớn nhất từng được triển khai tại TP.HCM theo hình thức doanh nghiệp tư nhân đầu tư.
Tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ được quy hoạch theo tiêu chuẩn đường sắt hiện đại, đường đôi, khổ ray 1.435 mm, sử dụng điện khí hóa, với tốc độ thiết kế lên tới 350 km/h. Dự án đóng vai trò kết nối trực tiếp trung tâm TP.HCM với huyện Cần Giờ – khu vực được định hướng trở thành không gian phát triển mới của thành phố trong chiến lược mở rộng đô thị về phía Nam.
Theo phương án đề xuất, tuyến đường sắt sẽ đi qua nhiều khu vực trọng điểm như Bến Thành, Khánh Hội, Xóm Chiếu, Tân Thuận, Nhà Bè, Bình Khánh, An Thới Đông trước khi kết thúc tại Cần Giờ. Giai đoạn đầu dự kiến xây dựng hai nhà ga chính tại Bến Thành và Cần Giờ, các ga trung gian sẽ được bổ sung tùy theo nhu cầu khai thác và phát triển đô thị dọc tuyến. Tuyến được thiết kế vận hành từ 6h sáng đến 23h mỗi ngày, đáp ứng nhu cầu đi lại, du lịch và phát triển kinh tế – xã hội.
Về cơ cấu vốn, VinSpeed cam kết góp khoảng 15.400 tỷ đồng vốn chủ sở hữu trong vòng 48 tháng kể từ khi dự án được triển khai. Phần vốn còn lại sẽ được huy động từ các tổ chức tín dụng và các nguồn vốn hợp pháp khác. Đây là mô hình đầu tư tư nhân vào hạ tầng giao thông quy mô lớn trong bối cảnh ngân sách nhà nước cần ưu tiên cho nhiều lĩnh vực trọng yếu khác.
Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng dự kiến bắt đầu từ cuối năm 2025, với sự phối hợp giữa doanh nghiệp và chính quyền địa phương. Dự án được yêu cầu tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về bảo vệ môi trường, đặc biệt tại khu vực Cần Giờ – nơi có hệ sinh thái rừng ngập mặn được UNESCO công nhận là khu dự trữ sinh quyển thế giới.
VinSpeed đặt mục tiêu hoàn thành thi công và đưa tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ vào vận hành trong vòng khoảng 30 tháng kể từ khi có mặt bằng sạch, hướng tới mốc năm 2028. Nếu đạt được tiến độ này, đây sẽ là một trong những dự án đường sắt đô thị có thời gian triển khai nhanh so với mặt bằng chung của các dự án tương tự trong khu vực.
Được thành lập vào năm 2025 và nhanh chóng nâng vốn điều lệ lên khoảng 33.000 tỷ đồng, VinSpeed đang nổi lên như một doanh nghiệp tư nhân có tham vọng lớn trong lĩnh vực hạ tầng đường sắt. Ngoài tuyến Bến Thành – Cần Giờ, doanh nghiệp này còn đề xuất tham gia các dự án đường sắt quy mô khác như tuyến Hà Nội – Quảng Ninh và tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam trong tương lai.
Việc VinSpeed chuẩn bị động thổ dự án đường sắt gần 4 tỷ USD không chỉ đánh dấu bước đi mới của Vingroup trong lĩnh vực hạ tầng giao thông, mà còn cho thấy xu hướng ngày càng rõ nét của khu vực tư nhân trong việc tham gia đầu tư các công trình hạ tầng chiến lược. Dự án được kỳ vọng sẽ tạo động lực phát triển mới cho TP.HCM, đồng thời mở ra tiền lệ quan trọng cho mô hình huy động nguồn lực xã hội hóa trong phát triển giao thông đô thị hiện đại tại Việt Nam.
